Η Μαρια Λαϊνα μακιγιαρει την Αληθεια με Θεατρο και Ποιηση

Από το 2006 έχουν να ασχοληθούν οι θίασοι και οι σκηνοθετάδες με την αξιοπρόσεκτη πένα της κυρίας Λαϊνά. Και μόνο τρία είναι τα κείμενα αυτής που έχουν ανεβεί στο σανίδι. «Ο Κλόουν» πολλάκις.

Θεατρικοί συγγραφείς Έλληνες υφίστανται. Κάποιοι πεθάνανε και κανείς δεν το πρόσεξε, γιατί και που ζούσανε, το ίδιο και το αυτό. Από καλλιτεχνικής απόψεως πάντα. Το θέατρο δεν στηρίζεται μόνο στους Ηθοποιούς, τους Σκηνοθέτες και τους Θεατρώνες. Ξεκινά από τις πένες που δημιουργούν τα έργα. Σαν κάποιοι, κάποτε να το λησμονούν τούτο…

Το θεατρικό σύμπαν της Μαρίας Λαϊνά φωτίζεται από οκτώ θεατρικά κείμενα-αστέρια. Φυσικά, επικοινωνούν μεταξύ τους, άλλα περισσότερο, άλλα λιγότερο. Αναδεικνύουν όμως, με τρόπο απλό και ξεκάθαρο, διαφορετικές πτυχές της ανθρώπινης ζωής, όπως αυτή επηρεάζεται από συνθήκες σαν τον έρωτα, τον θάνατο, τη φθορά, την απώλεια.

Η κριτικός θεάτρου Ειρήνη Μουντράκη γράφει εύστοχα: «Αν υπάρχει μια κυρίαρχη αίσθηση στη δραματουργία της Μαρίας Λαϊνά, αυτή είναι η αίσθηση της μοναξιάς. Μιας απόλυτης μοναξιάς που δεν μπορεί να  καλυφθεί από την παρουσία του Άλλου, την επαφή ή τις όποιες προσπάθειες επικοινωνίας με τον εξωτερικό κόσμο. Όλο της το έργο αναπτύσσεται μέσα σε μια ατμόσφαιρα εσωστρέφειας και με ένα αίτημα απελευθέρωσης από κάθε είδους δεσμά.»

Το θέατρο, πάντως, προς αποφυγή παρεξήγησης, δεν είναι μόνο για να βλέπεται. Είναι, για το Θεό, είδος αναγνώσιμο.  Λατρεύω να διαβάζω θέατρο, να δημιουργώ τους δικούς μου σκηνογραφικούς όρους, να στήνω το πάλκο στο νου μου και να ντύνω τους ήρωες με τα κοστούμια της φαντασίας μου. Το θέατρο της κυρίας Λαϊνά ενδείκνυται εξαιρετικά (και) για αυτό το σπορ.

Τα έργα της κυκλοφορούν σε μια συλλογική έκδοση ονόματι «Άπαντα τα Θεατρικά» από τις εκδόσεις Αιγόκερως. Δεν είμαι ειδήμων κριτικός τέχνης, είμαι αναγνώστρια και επίδοξη θεατής καλλιτεχνικών δρώμενων, γι’ αυτό και προτάσσω πάντα την ανυπέρβλητη αξία της αισθητικής, έναντι, πολλές φορές, της γνώσης. Συγχωρέστε με οι αυστηροί.

Η Μαρία Λαϊνά «κουμπώνει» άριστα με την αντίληψή μου για τον κόσμο. Οι άνθρωποι στα κείμενά της σπαραξικάρδια ηττημένοι από την ίδια τη ζωή. Οι εικόνες, σπαράγματα ενός κόσμου που περιστρέφεται γύρω από τη μοναξιά. Ο έρωτας εκκωφαντικά παρών ή απών, ποτέ απλώς υπαρκτός. Τραπέζια με λουλούδια και με τράπουλες, παράξενες σιωπές και επανίδρυση του καθημερινού λεξιλογίου. Κανείς δε συνεννοείται με κανέναν στην πραγματικότητα, κι αν αυτό συμβαίνει βασίζεται πάνω σε μια σύμβαση: αυτήν της αναγκαιότητας για επικοινωνία, έστω και «κούφιας». Η ανταλλαγή φράσεων που ακούγονται παράλογες, υπερβολικά ποιητικές έως ανεξήγητες έχει τη σημασία της. Αποκαλύπτει το χάσμα ανάμεσα στους ανθρώπους: είτε αυτοί είναι συγγενείς, είτε πρώην εραστές, είτε φίλοι.

maria laina

Εξαιρετική η Λαϊνά και στους μονολόγους της. Οι λέξεις της μοιάζουν τρεχάτες, βιαστικές, ιδρωμένες, δε διστάζουν να επαναληφθούν όπου πρέπει. Φτιάχνουν μουσική, σαν ήχο τύμπανου ρυθμικού και λιγάκι ενοχλητικού όσο πάει.

Τώρα, δυο λόγια για κάθε ένα από τα έργα της, όπως αυτά αγγίξανε εμένα:

-Ο Κλόουν: Αν και το πιο πολυπαιγμένο, το λιγότερο αγαπημένο μου. Μια αναμέτρηση του ήρωα με τον εαυτό του. Η γνησιότητα και η ανάγκη για μάσκα.

-Η πραγματικότητα είναι πάντα εδώ: Ένα τρίπρακτο έργο με κεντρική ηρωίδα μια γυναίκα που αρνείται τη σύμβαση της δέσμευσης. Είναι τρελή;

-Ένα κλεφτό φιλί: Πολύ ιδιαίτερο, ποιητικό κείμενο (μονόλογος) με φόντο το ερωτικό πάθος που μπορεί και να φτάσει μέχρι τον θάνατο. Ή… τη δολοφονία.

-Το φαγητό: Λατρεμένος μονόλογος. Οι άνθρωποι είμαστε ζώα. Κάποιοι από εμάς το γνωρίζουμε καλά. Όχι;

-Οικογενειακή υπόθεση: Ζόρικο έργο με άξονα τον θάνατο της μητέρας και την απόπειρα απομυθοποίησης του ρόλου της. Το προσωπικό μου αγαπημένο.

-Όταν ο λύκος δεν είναι εδώ: Ένα ζευγάρι συνειδητοποιεί το τέλος του έρωτα και της αλληλοκατανόησης. Η ζωή, όμως, συνεχίζεται.

-Ένας φανταστικός διάλογος ανάμεσα σε δύο πραγματικές γυναίκες: Δυο αγαπημένες(;) συγγραφείς της Λαϊνά, η Μαργκερίτ Ντυράς και η Μαργκερίτ Γιουρσενάρ, συνδιαλέγονται σαν η κάθε μια από αυτές να μονολογεί.

-Ένα…δύο…τρία: Η τύχη, η φιλία, το δάσος. Τα λόγια περιττά για αυτό το έργο. Ποιος θα τολμήσει να το ανεβάσει, άραγε;

Η ποιήτρια Μαρία Λαϊνά κάνει αισθητή την παρουσία της, καθώς συγγράφει θέατρο. Ένα θέατρο υπέροχα σκοτεινό. Ένα θέατρο που περιλαμβάνει κάπου –ανακαλύψτε εσείς πού- την εξής μεγαλειώδη φράση, εν τω μέσω ενός διαλόγου δυο νεκρών:

ΜΗΤΕΡΑ: (δύσπιστη) Έχεις δει θάλασσα;

ΦΙΛ: Από δω, ναι. Πολλές φορές. Όταν βγαίνω, πάω στη θάλασσα. Φυσικά, δεν μπαίνω στο νερό, δεν ξέρω κολύμπι. (Παύση) Αλλά πρέπει, είμαστε υποχρεωμένοι να πηγαίνουμε στη θάλασσα κάθε τόσο.

ΜΗΤΕΡΑ: Γιατί;

ΦΙΛ: Γιατί δεν πρέπει να ξεχάσουμε τελείως τον έρωτα.

Τελεία.

Κείμενο της Γεωργίας Δρακάκη

Φωτογραφία εντός του κειμένου:  Στάθης Μαμαλάκης

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s